Kinderalimentatie
Ouders zijn onderhoudsplichtig voor hun kinderen tot eenentwintig jaar. Tot achttien jaar is die plicht onvoorwaardelijk. Van achttien tot eenentwintig geldt een voortgezette onderhoudsplicht, ook als het kind zelf inkomen heeft.
De berekening kent drie stappen. Eerst de behoefte van het kind, gebaseerd op tabellen van het Nibud en op het netto gezinsinkomen tijdens de samenleving. Dan de draagkracht van beide ouders. Tot slot de zorgkorting, die de kosten verrekent die de niet-verzorgende ouder tijdens omgangsdagen zelf maakt.
Partneralimentatie
Sinds de Wet herziening partneralimentatie geldt als hoofdregel: de helft van de huwelijksduur, met een maximum van vijf jaar. Daarop bestaan drie wettelijke uitzonderingen.
- Is het jongste kind nog geen twaalf, dan loopt de alimentatie door tot dat kind twaalf wordt.
- Duurde het huwelijk langer dan vijftien jaar en bereikt de alimentatiegerechtigde binnen tien jaar de AOW-leeftijd, dan loopt de alimentatie door tot die AOW-datum.
- Voor gerechtigden geboren op of voor 1 januari 1970 bij een huwelijk van meer dan vijftien jaar geldt een overgangsregeling van tien jaar.
De Tremanormen
Rechters rekenen volgens het Rapport alimentatienormen van de Expertgroep Alimentatienormen, in de praktijk de Tremanormen genoemd. Het rapport wordt jaarlijks geactualiseerd en is geen wet, maar wordt landelijk gevolgd. Daardoor is de uitkomst van een berekening in hoge mate voorspelbaar zodra de cijfers vaststaan.
Indexering
Alimentatiebedragen worden elk jaar per 1 januari van rechtswege verhoogd met een percentage dat de minister voor Rechtsbescherming vaststelt. Die verhoging werkt automatisch, ook zonder nieuwe beschikking en ook als niemand er iets over zegt. Wie jarenlang het oude bedrag betaalt, bouwt daardoor ongemerkt een achterstand op.
Wijziging
Een vastgestelde alimentatie kan worden gewijzigd bij een relevante wijziging van omstandigheden, bijvoorbeeld inkomensdaling, samenwonen met een nieuwe partner of de geboorte van een kind. Wijziging is ook mogelijk als de oorspronkelijke beschikking van meet af aan niet aan de wettelijke maatstaven voldeed doordat van onjuiste of onvolledige gegevens is uitgegaan.
Inning en verjaring
Bij niet-betaling kan het Landelijk Bureau Inning Onderhoudsbijdragen de inning overnemen. Voor de ontvanger is dat kosteloos; de betaler wordt opslagkosten verschuldigd. Daarnaast blijft executie via een deurwaarder mogelijk, met loonbeslag of bankbeslag op basis van de beschikking.
Achterstallige termijnen verjaren na vijf jaar. Terugvorderen over een langere periode lukt daardoor in de regel niet.
Fiscale behandeling
Partneralimentatie is aftrekbaar bij de betaler en belast bij de ontvanger. Het aftrektarief is sinds 2023 gemaximeerd op het basistarief van de inkomstenbelasting. Kinderalimentatie is niet aftrekbaar.
Veelgestelde vragen
Hoe lang duurt partneralimentatie?
De hoofdregel is de helft van de huwelijksduur met een maximum van vijf jaar. Er bestaan drie wettelijke uitzonderingen, onder meer voor jonge kinderen en voor lange huwelijken waarbij de AOW-leeftijd in zicht is.
Gaat alimentatie automatisch omhoog?
Ja. Per 1 januari geldt een wettelijke indexering die van rechtswege werkt, zonder dat daarvoor een nieuwe uitspraak nodig is.
Stopt kinderalimentatie op achttien jaar?
Nee. De onderhoudsplicht loopt door tot eenentwintig jaar. Vanaf achttien wordt het bedrag wel rechtstreeks aan het kind betaald in plaats van aan de verzorgende ouder.
Wat doet het LBIO precies?
Het Landelijk Bureau Inning Onderhoudsbijdragen neemt de inning over als de betaler in gebreke blijft. Voor de alimentatiegerechtigde is die dienst kosteloos.